Om kwart voor tien loopt Ilonka door de lange gangen van woonlocatie Jan Rebelstraat. Sportlegging, sportschoenen, haar in een hoge staart. Ze klopt op de deuren.
‘René, ga je mee sporten?’
‘Parker, ga je mee sporten?’
Op de volgende deur hangt een A4-tje met: ‘Niet aankloppen a.u.b.’ Ilonka klopt aan. ‘Parker ga je mee sporten?’ De deur opent op een kier. ‘Eerst even aankleden.’
De Jan Rebelstraat is een 24-uursopvang van perMens. Er wonen mensen die vanwege psychiatrische problemen, verslaving of een licht verstandelijke beperking beschermd wonen. Veel van hen hebben jaren op straat geleefd.
Ilonka werkt er vier dagen per week als activering- en werkprofessional. Ze motiveert, activeert en ondersteunt bewoners, en zorgt voor structuur, ontplooiing van talenten en zelfvertrouwen.
Sport is daarin een belangrijk onderdeel. Drie keer per week geeft ze een cardio- en krachttrainingssessie in de sportzaal. Daarnaast zorgt ze dat bewoners voetballen en neemt ze ze vanaf het voorjaar eens in de twee weken mee naar het Sloterparkbad.
Goed bezig
Gerald (56) staat al voor de deur van de sportzaal. Als jonge jongen speelde hij basketball en tennis, daarna was hij jarenlang lid van de rugbyclub. Tot zijn leven een andere afslag nam en hij in de de maatschappelijke opvang terechtkwam.
‘Mijn lichaam was gewend om te bewegen,’ vertelt hij. ‘Het voelt goed om mijn spieren weer te voelen en iets goeds te doen voor mijn lichaam. En voor mijn hoofd. Na het sporten denk ik: ik ben goed bezig geweest. Gewichtheffen vind ik het lekkerst.’
Ondertussen zijn ook René, Don, Anton, Sayye en Parker gearriveerd. Ilonka zet de muziek aan en Parker neemt zoals altijd de warming up voor zijn rekening. Zorgvuldig rekt en strekt hij alle spiergroepen, de bewoners volgen hem.
Parker was een fervent sporter voordat hij 15 jaar geleden op de Jan Rebelstraat kwam te wonen. Hij voetbalde en zat op atletiek. ‘Bewegen geeft positieve energie,’ vertelt hij. ‘Het is fijn om fit te zijn. Ik zeg hier tegen alle bewoners: blijf bewegen, dat doet een mens goed.’
Na de warming up volgt een rondje cardio. Daarna armoefeningen, crunches en squads. Drie bewoners doen fanatiek mee. De anderen houden het bij een rustige work-out op de home-trainer en crosstrainer. Parker tilt kleine gewichtjes terwijl hij op de bank zit, op zijn eigen tempo.
Veilige plek
‘Het belangrijkste is dat dit een veilige plek is,’ zegt Ilonka. ‘Ik wil de drempel zo laag mogelijk houden zodat alle bewoners kunnen meedoen, al is het maar voor hun fysiotherapie-oefeningen. Soms lopen bewoners langs het raam, zien ons bezig en doen dan heel even mee. Dat is ook goed.’
Ilonka tenniste en voetbalde jarenlang op hoog niveau. Na een carrière in de evenementenbranche, en verschillende kantoorbanen maakte ze de overstap naar activeringsprofessional bij perMens. ‘Het geeft me voldoening om iets te doen voor mensen die het moeilijk hebben. En ik ben fysiek bezig. Ik kan mijn hobby uitvoeren en bewoners blij maken.’
Ook haar ervaring als artist manager komt van pas. ‘Het komt in de kern op hetzelfde neer: kijken waar iemands kracht ligt, en die naar boven halen en het juiste netwerk gebruiken.’
Talenten
Sport is voor de bewoners niet alleen fysiek goed. Het geeft ook structuur, afleiding en ontlading. En het haalt ze uit hun isolement. Sommigen vinden het moeilijk hun kamer uit te komen, staan vaak niet voor 12 uur op, maar als Ilonka om kwart voor tien aanklopt, komen ze toch naar buiten om de dag te beginnen.
‘Je zit even minder in je hoofd,’ zegt Parker, die iedere sportsessie afsluit met een meditatieve klankschaalsessie via YouTube. Na afloop drinken ze samen een proteïne-shake en kletsen ze na.
Ilonka: ‘Veel bewoners zijn vitaler dan je op het eerste gezicht zou denken. De meeste hebben lange periodes op straat geleefd. En een leven op straat betekent veel lopen.’
Ilonka ziet bewoners opbloeien, weer zelfvertrouwen krijgen. ‘De bewoners zijn heel bescheiden, maar als je hier een tijdje werkt komt je erachter dat er veel talenten tussen zitten, zowel sportief, maar bijvoorbeeld ook qua muziek. Doordat ze verkeerde keuzes hebben gemaakt is dat talent naar de achtergrond verschoven. Maar de kracht zit er nog, die moet je alleen zien te triggeren.’
Tekst: Ilse van der Mierden
